photo 2017 08 27 18 46 50 Copy 1024x614

در بازه ای از سال که معمولا در آن در سینماها صف هایی طولانی برای پاپ کورن خریدن شکل می‌گیرد و پول ها سرازیر می شوند، سودهای باکس آفیسی دارد به شدت کاهش پیدا می‌کند. بلاک باسترها کجا رفته اند؟

به گزارش مووی مگ به نقل از بانی فیلم، در حالیکه سینمای تابستانی دارد به پایان می رسد، رییس‌های سینماهای هالیوودی باید حسابی به فکر بیفتند: باکس آفیس تابستانی ایالات متحده در حالی که تنها یک آخر هفته دیگر پیش رود دارد، قرار است ضعیف‌ترین درآمدها را در بیش از دو دهه گذشته به ثبت برساند.

وقتی فروش کل بلیت‌ها در پایان تابستان حساب شود، تصویری نه چندان خوشایند به نمایش درخواهد آمد: انتظار می‌رود با درآمد کل تخمینی ۳٫۸ میلیارد دلار، این میزان در مقایسه با سال گذشته نشانگر کاهشی ۱۵ درصدی باشد. قهرمان بازی‌های فیلم موفق تابستان یعنی «واندر وومن» هم نتوانست برای تابستان فروش کلی خوبی را رقم بزند که ۶۰۰ میلیون دلار از تابستان سال گذشته کمتر فروخته است. تابستان های هالیوودی معمولا از روز جمعه آخر ماه مه تا تعطیلات روز کار در اوایل سپتامبر حساب می شوند.

گستره حقیقی مشکلی که در حال حاضر صنعت فیلم آمریکا با آن مواجه است را می توان در کاهش قابل توجه تعداد بلیت های خریداری شده در تابستان امسال مشاهده کرد که در حال حاضر ۳۸۵ میلیون بلیت بوده و نسبت به سال گذشته ۵۲ درصد کاهش داشته است. این پایین ترین میزان بلیت های خریداری شده از تابستان سال ۱۹۹۲ تا به حال است، یعنی زمانی که «بتمن بازمی گردد» حکمران باکس آفیس آمریکا بود.

چه چیزی باعث شده یکی از بدترین تابستان ها در تاریخ مدرن فیلم ایالات متحده به ثبت برسد؟ هالیوود چه کاری در این مورد می تواند انجام بدهد؟

ابرقهرمان ها آسمان ها را پر می کنند

ابرقهرمان ها به دست نیافتنی بودن در باکس آفیس ادامه می دهند و «واندر وومن»، دومین قسمت «محافظان کهکشان» و «اسپایدرمن: بازگشت به خانه» تقریبا یک سوم کل درآمد باکس آفیس تابستانی امسال را از آن خود کنند.

جف باک، تحلیلگر ارشد باکس آفیس در کمپانی اگزیبیتور ریلیشنز می گوید: «فیلم های ابرقهرمانی تنها چیزهایی هستند که از نظر ژانری خاص در حال حاضر تمام سیلندرهای شان را به کار گرفته‌اند، بنابراین هنوز نباید انتظار داشت که آن لباس های حماسی و زره ها فعلا جایی بروند. در حقیقت، با توجه به اینکه «واندر وومن» در تابستان توانست به سقفی جدید برسد، می توانید انتظار این را داشته باشید که طی چند سال آینده موجی جدید از قهرمانی زنان از راه برسد

ژانر ابرقهرمانی رشد خوبی کرده و هالیوود حالا به طور احتمالا خطرناکی بیش از حد روی موفقیت ادامه دار این ژانر حساب باز کرده است. جالب است به یاد بیاوریم کمی بیش از یک دهه پیش، بیشتر اوقات فیلم های ابرقهرمانی دقیقا همان فیلم هایی بودند که نمی توانستند در باکس آفیس عملکرد خوبی را به ثبت برسانند.

تا سال ۲۰۱۹، تخمین زده می شود چیزی حدود ۲۵ ابرقهرمان به صورت انفرادی یا در قالب فیلم‌های گروهی روی پرده‌های سینماها برود و این سوال پیش می‌آید که این ابر حبابی کی می‌خواهد بترکد. دیوید هنکاک که یک تحلیلگر داده های فیلم در کمپانی آی اچ اس مارکیت است، می گوید: «تا آن موقع، حتما به اوج ابرقهرمانان خواهیم رسید

امسال کمپانی برادران وارنر می‌خواهد از موفقیت «انتقام جویان» مارول نهایت استفاده را ببرد و قهرمانانش کمیک بوک های دی سی خود را هم کنار هم بیاورد. این قهرمانان که شامل سوپرمن، بتمن و واندر وومن می شوند، در یک فیلم دسته جمعی یعنی «لیگ عدالت» گرد هم خواهند آمد. این در حالی است که مجموعه شخصیت های ضدقهرمان دی سی در فیلم «جوخه خودکشی» به هدایت ویل اسمیت روی پرده رفتند و یونیورسال هم دارد تا حدودی همین فرمول را در فیلم های هیولایی اش که در قالب یک «دنیای تیره» روی پرده خواهند رفت، کپی کند. در این دنیای تیره، فیلم «مومیایی» امسال با نقش آفرینی تام کروز و همچنین فیلم هایی از جمله «مرد نامریی»، «دراکولا» و شکارچی خون آشام «ون هلسینگ» جای خواهند گرفت.

باک می گوید «آیا ۲۵ ابرقهرمان بیش از حد زیاد است؟ دقیقا همینطور است. اما در حال حاضر، هالیوود در وضعیت بسیار سختی گیر کرده و به حرکتی نیاز دارد که بتواند امنیتش را تضمین کند. الان فیلم های ابرقهرمانی می توانند در چنین ظرفیتی انجام وظیفه کنند

دنباله ها جای شان را پیدا می کنند

این مسئله چند سال است که دارد شکل می‌گیرد و تشدید می شود، اما این امکان هم وجود دارد که سال ۲۰۱۷ همان سالی باشد که فیلم های دنباله و قسمت های چندم به نقطه اوج خود برسند. در حال حاضر، بازار فیلم پر از بیش از ۴۰ دنباله، ریبوت و بازسازی است که قرار است تا پایان سال روی پرده برود. با توجه به اینکه تقریبا یک فیلم از این دست در هفته برای تماشا وجود دارد، برخورد تضمین کردن امنیت فیلم در وهله اول به منظور جذب مخاطب یا احیا کردن مخاطبانی که از قبل به یک فیلم علاقه دارند، دارد با آن قانون مواجه می شود که می گوید بعد از انجام دادن این کار به اندازه کافی، درآمد آن کاهش خواهد یافت.

از بازسازی تام کروز از «مومیایی» گرفته تا نمایش دوباره پرده بزرگ سریال تلویزیونی دهه نودی «بی واچ» که آن موقع با بازی دیوید هسلهاف و پاملا اندرسون روی آنتن می رفت، مخاطبان خیلی علاقه ای نشان ندادند و منتقدان هم آن ها را کوبیدند، حتی با وجود اینکه بازسازی «بی واچ» از قدرت ستارگان قابل اطمینانش یعنی دوین جانسون ملقب به راک و زک افران استفاده می کرد.

امسال فرنچایزهای شناخته شده هم به در بسته خوردند و دنباله‌های فیلم هایی مثل «ماشین‌ها»، «بیگانه»، «ترنسفورمرز» و «دزدان دریایی کاراییب» نتوانستند آن موفقیتی را بازسازی کنند که فیلم‌های قبلی شان در ایالات متحده به وجود آورده بودند.

هنکاک می گوید: «تعدادی از فرنچایزها هستند که مسلما دارند پیروز می شوند. البته دنباله ها که یک موجود کاملا متفاوت هستند، به طور متوسط هر دفعه چیزی حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد از درآمد خود را از دست می دهند. اما باید این را به یاد داشت که این روزها صنعت فیلم چیزی بسیار بیشتر از فقط خود آمریکاست. بنابراین این مسئله حقیقت دارد که دنباله «دزدان دریایی کاراییب» یا «ترنسفورمرز» نسبت به قسمت قبلی اش درآمد بسیار کمتری در ایالات متحده داشت، اما این فیلم ها توانستند از نظر فروش جهانی عملکرد خوبی داشته باشند و به این ترتیب باعث می شود که یک قسمت دیگر هم از آن ها ساخته شود

فیلم های بودجه متوسط خشک می شوند

در یک فصل تابستانی معمولی، از بلاکباسترهای استودیویی گرفته تا فیلم های مستقل، چیزی حدود ۲۵۰ فیلم ساخته و اکران می شوند. امسال این تعداد فقط ۲۰۸ فیلم بود.

ریچارد کوپر، متخصص فیلم در شرکت مشاوره آمپر آنالیسیس می گوید: «آخرین باری که من ارقامی به این پایینی دیدم سال ۲۰۱۱ بود، یعنی همان سالی که فیلم هایی روی پرده رفتند که در سال ۲۰۰۹ که به شدت تحت تاثیر بحران اقتصاد جهانی قرار گرفته بود، ساخته شده بودند

در سال‌های اخیر استودیوهای بزرگ هالیوودی به طور دراماتیکی تعداد فیلم هایی که در سال می سازند را کاهش داده‌اند و به جای آن پول بیشتری را صرف ساختن تعداد کمتری از بلاک باسترها کرده اند چون استودیوها بر این باور هستند که این فیلم ها بهترین شانس برای کسب بالاترین درآمدهای باکس آفیسی را دارند.

در سال ۲۰۰۵، پنج استودیوی برتر هالیوود روی هم رفته ۱۷۳ فیلم اکران کردند؛ سال گذشته این رقم به ۱۱۸ فیلم کاهش پیدا کرد. در سال ۲۰۱۶، کمپانی دیزنی که خانه فرنچایزهای بلاک باستری از مارول و پیکسار گرفته تا فیلم های «جنگ ستارگان» است، تبدیل به نخستین استودیویی شد که توانسته در باکس آفیس جهانی چیزی فراتر از ۷ میلیارد دلار درآمد داشته باشد. این در حالی است که این درآمد تنها از ۱۳ فیلم حاصل شده بود.

کوپر می گوید: «فیلم های بودجه متوسط و هواداران این نوع فیلم ها هستند که بیشتر از همه آسیب دیده اند. این ها همان فیلم هایی هستند که استودیوهای هالیوودی مطمئن نیستند می توانند گروهی بزرگ از مخاطبان را جذب خود کنند و به همین دلیل نمی خواهند ریسک تامین سرمایه آن ها را متقبل بشوند و آن ها را کنار می گذارند.» طی گذر یک سال، ۱۰۰ فیلم چیزی حدود ۹۲ درصد درآمد باکس آفیس ایالات متحده را به خود اختصاص می دهند و دیگر ۶۵۰ فیلم اکران شده برای بقیه درآمد رقابت می کنند. طرفداران فیلم های کوچکتر و پروژه های غیربلاکباستری دارند بیشتر و بیشتر متوجه می شوند که فیلم های کمتری ساخته می شوند که می توانند آن ها را جذب سینماها کنند.

تاثیر نت فلیکس

در عین حال، رونق عظیم محبوبیت سرویس های استریمینگ مثل نت فلیکس که بیش از ۱۰۰ میلیون مشترک در سراسر جهان دارد، خطری بزرگ برای مدل فیلمسازی هالیوود به وجود آورده است.

این استارت آپ های دیجیتال که جیب هایی پرپول دارند، توانسته اند عصر طلایی جدید تلویزیون را رقم بزنند و در حال حاضر سریال هایی مثل «تاج» ۱۰۰ میلیون پوندی نت فلیکس را تامین سرمایه می کنند.

آن دسته از نویسندگان، کارگردان ها و بازیگران بزرگی که مخاطبان عادت داشتند آن ها را در سینماها ببینند، حالا دارند تبدیل به مشتریان دایمی پرده کوچک می شوند؛ از برد پیت در «ماشین جنگ» نت فلیکس گرفته تا نیکول کیدمن، ریس ویدرسپون و لارا درن در سریال تمام ستاره «دروغ های بزرگ کوچک» محصول شبکه اچ بی او.

برای هواداران فیلم، سالن های سینما هنوز هم جاذبه پخش فیلم های بزرگ را دارند، اما در دنیای جدید، یعنی جایی که تمام رسانه ها دارند برای جلب توجه رقابت می کنند، تهدید نت فلیکس رو به رشد است.

باک می گوید: «هالیوود فقط دیگر با محتوای استریمینگ درگیر نیست، بلکه حالا وارد جنگی کامل برای به دست آوردن برتری در زمینه جذب مخاطب شده است. بله، همیشه جا برای هر دوی آن ها وجود خواهد داشت، اما موج مسلما دارد به سمت توزیع آنلاین حرکت می کند و هالیوود باید مقابله کند

فیلم های محبوب و شکسته خورده چینی

چین با سرعتی نجومی رشد کرده تا تبدیل به دومین بازار فیلم دنیا شود اما به سختی می توان در این بازار پیش بینی کرد که کدام فیلم موفق خواهد شد. امسال فیلم ساخت مشترک آمریکا و چین یعنی «دیوار بزرگ» مت دیمون که گران قیمت ترین فیلمی بود که در تاریخ چین در این کشور فیلمبرداری شده، عملکرد بسیار ضعیفی در باکس آفیس داشت، اما فیلم اکشن تولید داخلی چین یعنی «مبارزان گرگ ۲» تمام رکوردها را شکست.

در حقیقت، این فیلم تقریبا ۸۰۰ میلیون دلار در چین فروخت و تبدیل به دومین فیلم پرفروش باکس آفیسی در هر بازار منفردی شد، عملکرد بهتری از فروش «آواتار» در ایالات متحده داشت و فقط پشت سر «جنگ ستارگان: نیرو بیدار می شود» ایستاد. این فیلم در آمریکا فقط ۲ میلیون دلار فروخته است.

باک می‌گوید: «ترکیب سینمای چین و ایالات متحده نتوانسته دقیقا آن انتظارهایی را برآورده کند که هالیوود امیدش را داشت. همخوانی فیلم های اکشن، ستاره ها و کارگردان ها چیزی است که سخت می توان طوری آن را به دست آورد که بتواند در عرصه جهانی جذاب باشد، مخصوصا با توجه به اینکه فقط یک وین دیزل داریم و وقتی که بحث این می شود که هر گروه از مخاطبان از چه چیزی خوششان می آید، عبور از موانع فرهنگی بسیار سخت می شود

تغییر تاریخ اکران فیلم ها

در گذشته تابستان یک نبرد سلطنتی بین استودیوهای هالیوودی بود که به شدت با یکدیگر رقابت می کردند تا مردم را روی صندلی های سینما بنشانند. اما امسال چند فیلم که به طور سنتی فیلم های «تابستانی» هستند بسیار زودتر اکران شدند.

«دیو و دلبر» و «سرنوشت خشمگین ها» در ماه های مارس و آوریل روی پرده رفتند و هر یک توانستند در سطح جهان ۱٫۲ میلیارد دلار بفروشند. اگر آن ها در فصل تابستان اکران شده بودند می توانستند ۷۲۵ میلیون دلار به ارقام باکس آفیس آمریکا برای این فصل اضافه کنند و به این ترتیب عملکرد یکساله باکس آفیس پیشرفت می کرد. فیل کلپ، مدیر عامل انجمن سینمای بریتانیا می گوید: «یکی از شاخصه های سال های اخیر این بوده که «تابستان» از نظر اکران فیلم های بلاکباستری توسط مخصوصا استودیوهای آمریکایی بسیار و بسیار زودتر آغاز شده چون فیلم ها طوری برنامه ریزی شده اند تا مخاطبان یکدیگر را نبلعند

چه کاری می توان کرد؟

پاسخ کوتاه این است که هیچ کاری نمی توان کرد. ارقام سالانه باکس آفیس آمریکا تا امروز نشان می‌دهد که تنها ۵ درصد کاهش داشته است. این به اندازه‌ای بزرگ نیست که بخواهد زنگ های خطر را به صدا دربیاورد، حتی اگر کاهش چشمگیر تعداد مخاطبان بتواند چنین کاری بکند.

پل درگارابدیان، تحلیلگر رسانه‌ای ارشد کمپانی کام اسکور می گوید: «من قبول نمی کنم که بخواهم به جمع آن دسته از افرادی بپیوندم که می گویند تجربه سینما رفتن دارد منقرض می شود. من می گویم که صنعت فیلم باید برای اینکه بتواند مربوط باقی بماند متحول شود و در حال حاضر نشانه های اخطار اولیه بسیاری شکل گرفته اند که با استفاده از آن ها می توان مسیری جدید انتخاب کرد، به جای اینکه آدم بخواهد منتظر ضربه یک سقوط ناگزیر بماند

از دید آینده نزدیک، او پیش بینی می کند با توجه به اینکه «لیگ عدالت»، «بلید رانر ۲۰۴۹» و «جنگ ستارگان: آخرین جدای» قرار است پیش از کریسمس روی پرده بروند، شانس خیلی خوبی وجود دارد که درآمد کلی باکس آفیس آمریکا بهبود پیدا کند و حتی کمی از سال گذشته بیشتر شود.

از دید آینده دور، باک می گوید هالیوود باید به سمت ساختن فیلم های با کیفیت تر حرکت کند، همانطور که در حال حاضر می توان مصداق آن را در فیلم های مارول و پیکسار دید.

او می گوید: «آن ها وقت قابل توجهی صرف پرورش دادن پروژه های شان می کنند، مخصوصا در مرحله نوشتن فیلمنامه. اگر چیز خوبی روی صفحه نباشد، روی پرده هم نخواهد بود. دنباله ها مرگ هالیوود نیستند، اما داستان های دنباله دار بوگندو و ضعیف می توانند مرگ هالیوود باشند